Rozwiązania ograniczające występowanie stref martwych w instalacjach

INSTRUKCJA UŻYCIA WZORCA

Zakres artykułu

Trochę teorii… Przepisy europejskie oraz krajowe obligują inwestorów / projektantów / wykonawców do stosowania w instalacjach wodnych materiałów, armatury oraz rozwiązań redukujących ryzyko rozwoju bakterii groźnych dla zdrowia człowieka. Przyczyn rozwoju drobnoustrojów chorobotwórczych, w tym bakterii z rodziny Legionella, należy szukać między innymi w zbyt niskiej temperaturze ciepłej wody dostarczanej do punktów czerpalnych. Zgodnie z przepisami (1) nie powinna ona być niższa nić 55°C i nie wyższa niż 60°C. Utrzymanie takiego poziomu temperatur w instalacji hamuje rozwój bakterii Legnionella, a okresowy przegrzew w temp. 70°C powoduje ich ginięcie. Utrzymanie wymaganych parametrów wody w całej instalacji często nie jest możliwe z uwagi na występujące miejsca zastoju wody w odcinkach bezpośrednio zasilających odbiorniki. Występowaniu takich miejsc sprzyjają najczęściej stosowane w naszych realiach sposoby podejść do odbiorników trójnikowe (rys.1) lub rozdzielaczowe (rys.2). Przepisy nakazują zapewnienie cyrkulacji ciepłej wody w obiegach, których pojemność wodna jest większa od 3 dm3. Przy najczęściej stosowanych średnicach podejść, oznacza to, że maksymalna sumaryczna długość odcinków rur, bez konieczności zapewnienia cyrkulacji wody może wynieść nawet 16 m (zależnie średnicy wewnętrznej rury podejścia). Wobec powyższego większość typowych instalacji w budynkach mieszkalnych, użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego z pionami od których biegnie rozprowadzenie do pomieszczeń, zapewnia cyrkulację jedynie w obrębie pionów.

Wykonawstwo… Coraz częściej w ofercie producentów systemów rurowych można spotkać specjalne kształtki trójnikowe do podłączeń odbiornikowych (Rys.3, Rys.4). Ich użycie redukuje ilość i objętość miejsc zastoju wody. Ponadto zmniejsza się również ilość kształtek w podejściu, co ułatwia i przyspiesza montaż i w efekcie redukuje ryzyko awarii wskutek rozszczelnienia się połączenia rury z kształtką. Pobór wody w danym odbiorniku wymusza również przepływ przez pozostałe odbiorniki zlokalizowane bliżej pionu (Rys.5). Niemniej nadal, w zależności od częstości i miejsca wystąpienia poboru wody, mogą tworzyć się strefy martwe. Optymalnym rozwiązaniem uzupełniającym powyższe, jest zapewnienie przepływu przez wszystkie odcinki podejścia poprzez stworzenie na instalacji pierścienia zasilanego z pionu (Rys.6). Przy takim połączeniu instalacji, przepływ wystąpi w każdym odcinku podejścia w przypadku poboru wody z dowolnego odbiornika w ramach pierścienia. Dodatkową zaletą tego rozwiązania jest zmniejszenie wahań ciśnienia w podejściach powstających wskutek poboru wody z poszczególnych odbiorników.

Projektowanie…. Narzędziem wspomagającym projektowanie instalacji z użyciem wymienionych w tym artykule rozwiązań jest program Instal-san (od wersji 4.13) w konfiguracjach z modułem T, autorstwa InstalSoft. Program umożliwia wykonanie pierścienia na rozprowadzeniu wody ciepłej i zimnej w obrębie podejść od pionów do odbiorników. Wykonanie schematu instalacji z podłączeniami trójnikowymi możliwe jest zarówno na rzutach jak i rozwinięciach. Dodatkowo dzięki nowej funkcji automatycznego podłączania odbiorników w systemie trójnikowym poprawne narysowanie połączeń stało się bardzo proste. Obliczenia instalacji pierścieniowej wykonywane są w oparciu o metodę Cross’a (3). W ramach obliczeń iteracyjnych pierścienia wyznaczany jest tzw. odbiornik rozcinający znajdujący się najbliżej punktu w którym strata ciśnienia przy przepływie z lewej i prawej strony pierścienia jest taka sama. Program wyznacza przepływy w obydwu gałęziach pierścienia oraz średnice podejść zgodnie z normą DIN 1988-300 (4), w oparciu m.in. o wymagane wypływy i ciśnienia w przyborach. Wyniki prezentowane są na rysunkach oraz w tabelach z trasami hydraulicznymi (Rys.7). Program automatycznie specyfikuje również rury oraz kształtki wymagane przez strukturę instalacji. Warunkiem uzyskania w zestawieniu trójnikowych kształtek odbiornikowych jest ich obecność w katalogu danego producenta. Dostęp do opcji projektowania instalacji pierścieniowych możliwy jest w wersji pełnej oraz niektórych wersjach firmowych pakietu InstalSystem.

Tekst źródłowy

Sekcja uzupełniana ZAWSZE.
W tej sekcji znajduje się pełna treść artykułu w JĘZYKU PUBLIKACJI ze wszystkimi screenami (nieocenzurowana przez wydawnictwo), jako tekst ciągły bez formatowania narzuconego przez czasopismo, opcjonalnie link do dokumentu do pobrania.
Przed publikacją artykułu należy zweryfikować prawny aspekt publikacji treści w Help Systemie w kontekście umowy z czasopismem.

Wykaz publikacji w czasopismach

1. Polski Instalator, 09/2013, s. 52-53, język polski.
   
2. Rynek Instalacyjny, 10/2013, s. 84-85, język polski.